Oost-West componeren
Shen Yun Performing Arts
12. Listopad 2010

Eén ding dat het publiek wereldwijd als zeer uniek heeft ervaren aan een Shen Yun optreden, is het orkest dat het beste van Oost en West combineert. Het voltallige klassieke Westerse orkest zorgt voor energie en grandeur, terwijl de Chinese instrumenten dat bescheiden vleugje van duizend jaar oude Chinese cultuur brengen.

Hoe produceren de componisten van Shen Yun partituren die deze zeer verschillende instrumenten samenbrengen op zo’n harmonieuze manier?

Dit is wat de Shen Yun componisten – die er sinds het ontstaan van het gezelschap bij waren en tientallen partituren hebben geschreven – te zeggen hebben.

Vraag: Hoe gebruikt u de kenmerken van zowel Westerse als Chinese instrumenten in uw composities?

TJY

Junyi Tan: Het naar buiten brengen van het beste van elk van deze twee grote muzikale tradities, terwijl tegelijkertijd een verenigd thema voorgesteld wordt, is één van de onderscheidende kenmerken van de Shen Yun composities. Bij het maken van de muziek, gebruik ik voornamelijk Westerse arrangementstechnieken. Maar tegelijkertijd moeten de compositie en het gevoel van de melodie passen bij de unieke eigenschappen van de Chinese muziek.

De dans van Shen Yun draait rond klassieke Chinese dans en etnische dansen, en de muziek is op maat van de dansen. Wanneer we de muziek schrijven voor verschillende dansnummers, moeten we volledig kunnen inschatten hoe we de lokale toetsen en smaken het best weerspiegelen. Om de etnische stijlen en kenmerken juist te krijgen, is er niets beter dan het gebruiken van Chinese instrumenten zoals de dizi, erhu, pipa, enz.

De muziek is zodanig gearrangeerd dat de Westerse blaas- en strijkinstrumenten als begeleiding dienst doen, en de Chinese instrumenten spelen de hoofdmelodie. Natuurlijk worden tijdens een crescendo ook de unieke kwaliteiten van de blaas- en strijkinstrumenten naar voren gebracht.

Vraag: Wat zijn de verschillen in karakteristieken tussen traditionele Chinese en Westerse instrumenten?

JX

Jing Xuan: Klassieke Chinese muziek stamt af van dezelfde oorsprong als de andere Chinese traditionele kunstvormen. Is het nu het proces van het maken van de instrumenten of de eigenschap van hun klankkleur, ze hebben allemaal een diepe, innerlijke betekenis en rijk symbolisme.

Neem de pipa als voorbeeld. Het is drie voet en vijf inches groot: de ‘drie’ symboliseert de hemel, aarde en mens; de ‘vijf’ symboliseert de vijf elementen van de Chinese filosofie – metaal, hout, water, vuur, en aarde. Het heeft ook vier snaren, welke de vier seizoenen symboliseren.

Een ander voorbeeld is het samenspel tussen de fluit en pipa, welke vaak samen bespeeld worden – daarachter ligt het idee van de voorspoedige draak en feniksen paar. De fluit symboliseert de draak en de pipa symboliseert de feniks.

De manier waarop instrumenten geclassificeerd worden is ook verschillend. Westerse instrumenten worden geclassificeerd volgens de manier waarop ze bespeeld worden – strijkers, percussie, koperblazers en houtblazers. Chinese instrumenten worden geclassificeerd volgens hun toon en de materialen waarvan ze gemaakt zijn.

In het oude China worden instrumenten ingedeeld in acht groepen: metaal, steen, aarde, leer, zijde, hout, kalebas, en bamboe. Dit waren de “acht klanken”, en het was één van de vroegste instrument classificatiesystemen. Zo omvat bijvoorbeeld “metaal klank” de bian-zhong (een oud instrument met 16 belletjes); “lederen klank” omvat de drums; “zijden klank” verwijst naar instrumenten die oorspronkelijk zijde gebruikten als snaren, zoals de citer; “bamboe klank” omvat verschillende soorten fluiten, enz.

De toonkwaliteit van Chinese instrumenten houdt tevens sterk verband met de Chinese filosofie. Traditionele Chinese cultuur benadrukt dat alle dingen een ziel hebben. Weerspiegeld in de Chinese muziek betekent dit dat elke noot leeft.

Gegeven dat Chinese muziek en Chinese dans dezelfde oorsprong hebben, bestaat er een proces tussen het ritme aanwezig in de openingen tussen elke dansbeweging en de openingen tussen elke muzikale noot – deze stiltes worden niet zomaar overgeslagen. En je kan dit zien in de specifieke technieken van het bespelen van verschillende Chinese instrumenten – zoals de slide-wipe noot van de erhu, of de push-pull van de pipa – wat een zacht portamento effect creëert. Dit maakt deel uit van de ziel van Chinese muziek.